162
FRANCESCO PAIX
296
rerum gestarum et magnitudine vel spei vel periculi pares. Sed et numero superior Romanus erat et animo, quod iam equites, iam «lephantos fuderat, iam prima ■acie pulsa in secundam pugnabat.
  Liv., ibid., 35. 1—4
  In tempore Laelius ac Masi-nissa, pulsos per aliquantum spatii secuti equites, revertentes in a-versatn hostium aciem incurrere. Is demum equitum impetus per-■culit hostem. Multi circumventi in acie caesi ; multi per patentem circa campum fuga sparsi tenente omnia equitatu passim interie-runt. Carthaginiensium sociorum-•que caesa eo die supra viginti milia ; par ferme numerus captus eum signis militaribus centum tri-ginta duobus, elephantis undecim. Victores ad mille et quingenti ce-cidere. Hannibal cum paucis equi-tibus inter tumultuili elapsus cum Hadrumetum refugisset. . .
  Liv., ibid., 36. 1
  Scipio confestim a proelio ex-pugnatis hostium castris direp-tisque cum ingenti praeda ad mare ac naves rediit. ..
  Liv., ibid., 44. 8
  Nulla magna civitas diu quiescerc potest; si foris hostem non habet, ■domi invenit...
media hastatorum acies esset. Ita novum de integro praelium or-tum est. . . quippe ad veros ho-stes perventum erat, et armorum genere et usu militiae et fama rerum gestarum et magnitudine vel spei vel periculi pares. Sed [et] numero Scanderbeganus superior erat et animo, quod iam equites levis armaturae, iam cataphractos fuderat, iam prima acie pulsa in se-cunda[m] pugnabat. In tempore Moses et Giuriza pulsos per aliquantum spacii secuti equites, revertentes in adversam hostium aciem incurrere. Is demum equitum impetus perculit hostem. Multi circumventi in acie1 caesi, per patentem circa campum fuga sparsi, obsidente omnia equitatu, passim interierunt. Appulum so-ciorumque caesa eo die supra quat-tuor milia, mille ferme viri capti [130 v.]sunt cum signis XXV. mili-taribus. Victores ad mille cecidere. Comes Iacobus cum duce Johanne paucis equitibus inter tumultum elapsus perfugit. . . Scanderbegus confestim expugnatis hostium castris direptisque cum ingenti praeda Neapolim una cum rege Ferdinando clarissimo triumpho in-vectus est.. .
  Barl., ibid., XI, 143 v.
  Nulla est ita magna civitas aut populus, qui si foris hostem non habeat, domi non inveniat. ..
1	Nel testo errore di stampa: «nave.